TANIMLAR
Trafik: Yayaların, hayvanların ve araçların karayolları üzerindeki hal ve hareketleridir.
Karayolu: Trafik için, kamunun yararlanmasına açık olan arazi şeridi, köprüler ve alanlardır. Taşıt Yolu (Kaplama): Karayolunun yalnızca araç trafiğince kullanılan kısmına taşıt yolu denir Yaya yolu: Karayolunun taşıt yolu kenarı ile özel mülkler arasında kalan ve yalnızca yayalar tarafından kullanılan kısmına yaya yolu denir
Banket: Yaya yolu bulunmayan karayollarında; taşıt yolu kenarı ile şev veya hendek arasında kalan, yayaların ve hayvanların kullanacağı, zorunlu hallerde de araçların kullanabileceği karayolunun kısmına banket denir
Geçiş Üstünlüğü: Görev sırasında, belirli araç sürücülerinin, can ve mal güvenliğini tehlikeye sokmamak şartı ile trafik kısıtlama veya yasaklarına bağlı olmamalarıdır.
Geçiş hakkı: Yayaların ve araç kullananların, diğer yaya ve araç kullananlara göre yolu kullanmak sırasındaki öncelik hakkına ilk geçiş hakkı denir.
Durma: Her türlü trafik zorunluluğu sebebi ile aracın durdurulmasına durma denir. (kırmızı ışıkta beklemek, polisin dur emrinde durmak, arıza veya kaza halinde durmak gibi)
Duraklama: Trafik zorunlulukları dışında; araçların yolcu indirmek veya bindirmek, eşya yüklemek veya boşaltmak veya kısa süre beklemek amacı ile durdurulmasına duraklama denir
Park etme: Durma ve duraklama halleri dışında araçların, uzun süre bekletilmek üzere bırakılmasına park etme denir
Trafik kazası: Karayolunda hareket halinde olan bir veya birden fazla aracın karıştığı; ölüm, yaralanma veya maddi hasarla sonuçlanan olaylara trafik kazası denir
Bir kazanın trafik kazası sayılabil-
mesi için;
- Kazanın karayolunda olması
- Aracın hareket halinde olması zorunludur
- Park halinde olan bir aracın infilak etmesi trafik kazası değildir
- Park halindeki bir araca, diğer bir aracın çarpması trafik kazasıdır.
- Bir aracın uçurumdan yuvarlanması trafik kazasıdır.
- Tarlada çift süren traktörün devrilmesi trafik kazası değildir.
Tek Yönlü Karayolu: Taşıt yolunun yalnızca bir yöndeki araç trafiğince kullanıldığı karayoluna tek yönlü karayolu denir
İki Yönlü Karayolu: Taşıt yolunun her iki yöndeki taşıt trafiğince kullanıldığı karayoluna iki yönlü karayolu denir
Bölünmüş Karayolu: Bir yöndeki trafiğe ait taşıt yolunun bir ayırıcı ile belirli şekilde diğer taşıt yolundan ayrılması ile meydana gelen karayoludur.
Erişme Kontrollü Karayolu
(Otoyol): Özellikle transit trafiğe tahsis edilen, belirli yer ve şartlar dışında giriş ve çıkışın yasaklandığı, yaya, hayvan ve motorsuz araçların giremediği,ancak, izin verilen motorlu araçların yararlandığı ve trafiğin özel kontrole tabi tutulduğu karayoludur
Bağlantı Yolu: Bir kavşak yakınında, karayollarının taşıt yollarını birbirine bağlayan, kavşağın dışında kalan ve trafiğin tek yönlü kullanıldığı kısmına bağlantı yolu denir
Geçiş Yolu: Araçların; herhangi bir özel mülke girip çıkmaları için kullandıkları yolun karayolun üzerinde bulunan kısmına geçiş yolu denir
Bisiklet Yolu: Karayolunun yalnızca bisikletliler tarafından kullanılan kısmına bisiklet yolu denir
Demiryolu geçidi (Hemzemin
geçit) Karayolu ile demiryolunun aynı seviyede kesiştiği bariyerli veya bariyersiz geçitlerdir,
Anayol: Ana trafiğe açık olan ve bunu kesen karayolundaki araçların bu yola girerken veya bu yoldan geçerken, ilk geçiş hakkını vermesi gerektiği işaretlerle belirlenmiş karayoluna anayol denir
Tali Yol: Genel olarak üzerindeki trafik yoğunluğu bakımından, bağlandığı yoldan daha az önemde olan yola tali yol denir
İnsan Taşıyan Araçlar:
- Otomobil; sürücünün oturma yeri ile birlikte 9’ e kadar oturma yeri olan
- Otobüs; sürücünün oturma yeri ile birlikte 10 ve üzeri oturma yeri olan
Yük taşıyan araçlar:
- Taşıma kapasitesi olarak 3500 kg. a kadar yük taşıyabilen araçlara kamyonet
- Taşıma kapasitesi olarak 3500 kg. dan fazla yük taşıyabilen araçlara kamyon
Çekici: Römork veya yarı römorkları çekmeye yarayan araçlara çekici denir Yarı Römork: Bir kısmı çekicinin üzerine oturtularak çekilen römorklara yarı römork denir. Römork: Çekiciye bağlanarak çekilen römorklara römork denir. Taşıt Katarı: Birbirine bağlanmış en çok iki römorktan oluşan taşıttır
Arazi Taşıtı: Karayolunda insan veya yük taşımak için imal edilmiş olan ve bütün tekerlekleri motordan güç alabilen araçlara arazi taşıtı denir (4x4)
Motorlu Bisiklet: Silindir hacmi 50 cc. yi geçmeyen, imal hızı saatte 45 km. yi geçmeyen motorlu araçlara motorlu bisiklet denir. Motosiklet: 2 veya 3 tekerlekli, sepetli veya sepetsiz motorlu araçlara motosiklet denir. Taşıma Sınırı: Araçların güvenle seyredebileceği azami yük ağırlığı veya yolcu sayısına taşıma sınırı denir Gabari: Aracın ebat ölçülerine (uzunluk-genişlik-yükseklik) gabari denir.
Dingil Ağırlığı: Aynı dingile bağlı tekerleklerden karayoluna aktarılan ağırlığa dingil ağırlığı denir
Şoför: Karayolunda, ticari olarak tescil edilmiş bir motorlu taşıtı süren kişidir. Trafikten men: Trafik zabıtasınca, bu Kanunda belirtilen hallerde araçla ilgili belgelerin alınması ve aracın belirli bir yere çekilerek trafikten alıkonulmasıdır. Motorlu taşıt sürücüsü sertifikası: Teorik ve uygulamalı sınavlarda başarı gösteren sürücü adaylarına verilen belgedir. Sürücü belgesi: Kanunda belirtilen motorlu araçların sürülmesine yetki veren belgedir. Uluslararası sürücü belgesi: İki veya çok taraflı anlaşmalar uyarınca sınıflarına göre araç kullananlara belli süre ile verilen belgedir. Tehlikeli Eğim: Araçların emniyetle seyrine devam için, vites küçültmeyi gerektiren uzunluk veya açıdaki yol eğimidir.